ให้อาหารปลาปลา

          ผู้เชี่ยวชาญด้านการให้อาหารปลา ได้สาธิตวิธีการให้อาหารปลาแก่แขกผู้แวะเวียนมาพักผ่อน มาเยี่ยมเยือน รับประทานอาหารกลางวันร่วมกัน
          คิดว่านี่คือสปาปลาหรือป่าว? ต้องขอกราบเรียนว่า ถ้าไม่มีอาหารมาให้ ปลาไม่มาใกล้ครับ ปลาที่นี่ไม่ได้เชื่องขนาดนั้น 
          เด็กๆ บันดาลูกแหล่งของผมชอบการให้อาหารปลามาก ต้องเก็บหัวอาหารไว้ดีๆ เวลาให้อาหารปลาแล้วมันเพลินนะเดะ บอกพอได้แล้วไม่ค่อยยอมพอสักที ถ้าเด็กๆลูกหลานพวกนี้แห่กันมาละก็ปวดหัวตลอด แต่ก็ดีไม่เหงาปาก
         สระนี้ได้ลูกพันธุ์ปลาตะเพียนมาปล่อยหลายพันตัว จากการเป็นสมาชิกกรมประมง เมื่อเดือนเมษายน ปีนี้น้ำเยอะมากแต่ก็สระนี้ก็สามารถระบายออกได้ แต่ลูกปลาออกจากกระชังหมดเลยแต่ก็ยังอยู่ในสระลูกนี้อยู่ ส่วนของอา สระที่ใกล้ๆกัน ปล่อยลงสระเลย พอน้ำล้นคูสระ ปลาไม่รู้ออกไปบ่อไหนบ้างเพราะมีหลายบ่อติดๆกัน ก็เลยมั่วเลยทีนี ที่ว่ามีหลายบ่อติดกันเพราะตอนปู่ยังมีชีวิตอยู่ หลังจากเกษียณปู่ได้มาเลี้ยงปลา ปลูกหม่อนเลี้ยงไหม ซึ่งตอนนี้ไม่มีใครสืบทอดเลย น่าเสียดาย แต่ก็ไม่ได้ทิ้งคือไม่เลี้ยงเอาจริงเอาจัง ก็จะสูบสระจับปลาทุกปี ปลาเล็กปลาน้อยก็โยกย้ายบ่อ ตัวใหญ่ก็เอามาแบ่งกัน จับปลานี้สนุก เด็กๆ ลูกๆหลานๆชอบ
           ส่วนสระที่น้องกันเองกำลังให้อาหารปลาอยู่นี้ ก็สูบไปเมื่อปีที่แล้ว ได้ปลานิล ปลาตะเพียน ปลาทับทิม ปลาช่อน ทีเด็ดคือปลาไน 3 ตัว บิ๊กๆ ใหญ่เท่าน้องกันเองตอนนั้นเลย ต้องอุ้มขึ้นมา วันนั้นสนุกอ่ะ ทำกิน แบ่งพี่ แบ่งน้อง เด็กๆลูกหลานที่มาช่วยกันจับ ตัวเล็กก็รีบเอาไปปล่อยอีกสระ ตัวใหญ่หน่อยก็ปล่อยพักไว้ในกระชัง เพื่อสำหรับทะยอยเอามากินได้สะดวก ตะเพียนใจเซาะ ตายหงายท้องไปเยอะ ผมก็นอนเฝ้าอยู่ที่นั้น ตอนกลางดึกต้องตื่นมาตักออกแล้วหมักเกลือแช่ตู้เย็นไว้ ส่วนที่แน่ๆก็มีนะ กระโดดสูงทีเดียว ตะเพียนนี่กระโดดสูงมาก กระโดดออกมาจากกระชังได้ ก็ได้เป็นอิสระไป
           อาหารก็ให้หัวอาหารบ้าง เศษผัก ผลไม้บ้าง กลางคืนก็เปิดไฟล่อแมลงให้ทุกคืน ก็ยังไม่เคยเสียค่าไฟฟ้าเพราะใช้ไม่เกินที่รัฐบาลกำหนด ปั๊มน้ำก็ใช้นะช่วงฤดูปลูกผัก แต่ก็ไม่ถึง ปีนี้ไม่แน่เขาปรับหน่วยลง เหลือ60 หน่วย อันนี้ไม่แน่ใจว่าข้อมูลถูกไหม
           สระนี้จะดูยาวๆ เป็นสระที่มีมาตั้งแต่ผมยังไม่เกิดละมั้ง ขุดลอกใหม่ล่าสัด เอ้ย! ล่าสุดเมื่อ 6 ปีก่อน ผังสวนนี้เปลี่ยนแปลงบ่อยมากในช่วง 25 ปีที่ผ่านมา มาฟังแนวคิดของสระนี้กันหน่อย เผื่อที่ใครจะได้นำไปปรับใช้ คือ ขุดยาว เพื่อลดอัตราการสูญเสียน้ำ จากการระเหย ทั้งนี้ทั้งนั้นเราก็ต้องปลูกต้นไม้รอบคู เพื่อรากต้นไม้จะได้รักษาแนวตลิ่ง ไม้ต้องรดน้ำให้เมื่อยด้วย เป็นร่มเงา ลดการระเหยของน้ำ ปลูกอะไรบ้าง ก็เยอะแยะไปหมด พื้นสระก็ไม่สม่ำเสมอ มีต่างระดับ มีตื่นมีลึก ประโยชน์ต่อชนิดปลา ระบบนิเวศในน้ำ เมื่อน้ำลดก็ไม่แห้งพร้อมกันไปทีเดียว
           มีวันหนึ่งฤดูร้อนพาลูกน้องมาเล่นสองคนดีดกีต้าร์ เล่านิทาน สักพักมันอยากเล่นน้ำ ก็ปล่อยมันแก้ผ้าลงเล่น ก็บอกว่าเล่นในบริเวณนี้นะมันตื้นไม่ลึก หลานมันก็ว่ายน้ำไม่เป็นด้วย ป.2กับ ป.3 ไอ้ ป.2 ก็เล่นติดบันไดริมฝั่ง ไอ้ป.3ก็เดินเล่นไปทั่วทั้งตรงกลางทั้งข้ามไปอีกฝัง เราก็ดูมันเล่น ใจก็อยากเล่นเหมือนกัน โดยส่วนตัวก็แอบเล่นอยู่บ่อยๆ(ต้องแอบ อายเหมือนกันนะเฮ้ย) ก็ดูมันเล่นมันหยอกกันก็นั่งอมยิ้ม เพลินดี ไอ้ตัวใหญ่ก็ดึงไอ้ตัวเล็กลองลงไปตรงกลางบ้างสิ บอกไม่ลึกๆ ไอ้ตัวเล็กก็กลัวเกาะหลักริมฝั่งไว้แน่น ร้องไม่ไปๆ เล่นไปเล่นมาไอ้ตัวใหญ่ก็หลืนควม(ไม่เชื่อคำบอก)ออกนอกเขตเจอบริเวณน้ำลึกอย่างกระทันหัน เราก็ดูอยู่ตลอด น่านเอาแล้วมึงเหมือนงานจะเข้า เฮ้ย! ดูมันก่อน ให้มันช่วยตัวเองก่อน จ้วงน้ำใหญ่เลย สองแขนพร้อมกันด้วย และก็ไม่ไปไหนมาไหน ไอ้ตัวเล็กก็ไม่รู้เรื่องเกาะหลักตีขาเล่นอยู่ริมฝั่ง สักพักความดิ้นรนสุดชีวิต มันก็เข้ามาเหยียบพื้นบริเวณน้ำตื้นตรงกลางได้ แหม..คิดว่าจะได้เล่นน้ำบ้างแล้วเชียว กำลังคิดหาข้ออ้างไม่ให้อายเด็กๆอยู่ทีเดียวเชียว  ฮึ้ย. ดูสีหน้าพี่แกตื่นตระหนกมาก เหนื่อยด้วย ก้มหน้าก้มตาหอบรวบรวมสติอยู่สักพักหน่อยๆก็พยายามเนียนเหมือนเมื่อสักครู่นี้ไม่มีอะไรเกิดขึ้น เห็นแล้วก็ขำ แล้วเล่นเป็นปกติ ก็ปล่อยเขาเล่นไปอีกสักพักหนึ่งก็เรียกให้ขึ้นมาได้แล้ว พอขึ้นมาก็มาบอกเราว่าเกือบจะจมน้ำ บ่าวโจ้เห็นไหม? ไอ้เราก็ขำ แล้วบอกว่าเห็น แล้วเขาจึงบอกว่าไอ้ตัวเล็กว่ามันลึกอีหลีโว้ย กูว่ายจนหว่า ไอ้เราก็ได้แต่ขำ หันมาถามเราอีก บ่าวโจ้คือฮู้ว่ามันลึก เอ้า! แล้วทำไมถึงจะไม่รู้ ถ้าไม่รู้จะบอหรอ นั้นและบอกไม่เชื่อ คุยเล่นหัวกันสักพัก ก็ไล่มันพากันกลับบ้าน มันก็เดินเลาะๆและๆ หาผักบุ้งมาโยนให้ปลาตรงที่กระท่อม สักพักก็กลับ เราก็ดูน้ำมันจะหายขุ่น ตกตะกอน ใส ก่อนพ่อเราจะมาไหมหนอ เพราะพ่อนี่ช่างสังเกตุสุดๆ และก็โชคดีไปที่พ่อผมไม่ถามอะไร ผมนี่มีความผิดนะ วันนี้เราดูอยู่ก็ดีไป หากเด็กพากันแอบมาเล่นกันเอง เป็นอะไรขึ้นมามันจะยาก แต่เชื่อเถอะว่าหากเราไม่อยู่ไม่ว่าจะบ้านหรือสวนก็ตาม เด็กไม่ค่อยกล้าเพราะเด็กๆกลัวพ่อกับแม่เรา(ยายครูตาครู อืมมม..)  
           แล้วความยาวของสระควรยาวแนวทิศไหน ตรงนี้ขอแนะนำแนวเหนือ-ใต้ ซึ่งถ้าเรามีต้นไม้รอบคูสระ ร่มไม้จะช่วยกันลดความร้อน ลดการระเหยของผิวน้ำ คือเช้าก็บังแสงแดดจากต้นไม้ฝังทิศตะวันออก บ่ายก็ได้ต้นไม้จากทิศตะวันตกบัง ประมาณนี้
           เวลาสูบปลา สาปลาก็ง่ายสำหรับพื้นบ่อต่างระดับ ก็ไล่ไปรวมในบริเวณที่ต่ำ ขึ้นกับการออกแบบด้วยว่าเป็นยังไง พอน้ำแห้งอาจจะกลายเป็นสองบ่อก็ได้ อะไรประมาณนี้
           อันนี้ก็เป็นการแนะนำการขุดบ่อ ขึ้นอยู่กับพื้นที่ความเหมาะสม แนวคิดนี้อาจจะเป็นอีกทางเลือกหนึ่ง เพราะน้ำสำคัญทำอย่างไรจะมีน้ำใช้ตลอด ปีก่อนให้ญาติมาปลูกข้าวนาปรัง 2 ไร่ บนแปลงนาสาธิต น้ำก็ไม่หมด แต่เสียตรงที่นกเยอะ ใกล้บ้านด้วย แถวบ้านก็ไม่มีใครทำนาปรังซะด้วย หุ่นไล่กาก็ไร้ประโยชน์ คนไล่ก็ไม่ชนะไล่ มีบทเรียนแบบนี้ ปีนี้ก็เลยไม่มีคนนาปรัง นาปีปีนี้จึงเป็นข้าวนาเรื้อ จากนาดำนาปีปีที่แล้ว เป็นแบบอินทรีย์ปีแรก นาเรื้อด้วย ไม่หว่าน ไม่ดำ งอกมาเอง ใช้รถเกี่ยวข้าวร่วงเยอะ ต้นก็งามใช้ได้อยู่
           ให้ปุ๋ยทางใบโดยการพ่น 2 ครั้ง ครั้งแรก พ่อพ่นเอง 3 ถัง ครั้งที่สอง ผมพ่นเอง 4 ถังครึ่ง ถังแรกเหนื่อยสุดๆ เพราะเริ่มจากตรงยากดินโหล่มน้ำลึก ขาอ่อนล้มเครื่องจมน้ำดับ ได้ขึ้นมาพักหายเหนื่อย เมื่อยหน้าขา สังเกตที่ล้มก็ใกล้ๆบริเวณพ่อสะดุดเลยแต่ยังทรงตัวเดินต่อได้มีภาพนั้นด้วย 

           วันนั้นผมทำหน้าที่ตักน้ำผสมสูตรให้พ่อแล้วช่วยยกใส่หลัง แล้วตามถ่ายภาพให้ แล้วพ่อจากวันนั้น หน้าที่นี้ก็เลยตกเป็นของที่ผมในสองครั้งถัดมาแต่เพียงผู้เดียว ย้ำผู้เดียว ครั้งแรกเจ็ดถัง 4 ไร่ เดินไกลมาก เหนื่อยมากๆ กลับมากินข้าวมือสั่น ครั้งที่ 2 ของผม 3 ไร่ และพืชสวนด้วยอีก 6ถัง เดินไม่ไกล ไม่ค่อยเหนื่อยมาก เหนื่อยตอนที่ล้มทีแรกนี่แหละ ถามว่าพ่นปุ๋ยทางใบแล้วไง
           ผลดกดี บวบนี้ให้ผลผลิตคุ้มค่าเกินราคา กินแล้วกินอีก ต้ม ผัด แกง ลวกจิ้ม หวาน นานถึง2-3 เดือนเลยทีเดียวเชียว ตอนนี้วายแล้ว มะละกอเป็นไง
           คุณเชื่อเรื่องคาถาปลูกต้นไม้ไหม? ตอนเด็กๆคุณเคยขี่คอพ่อคุณปลูกมะพร้าว มะละกอ ฯลฯ  มีลูกมีหลานเรียกมากอดคอ กอดเอว ขี่หลัง ปลูกต้นไม้ พ่อท่องคาถา ทะลึ่งนิดหนึ่ง คาถาไม่หวงว่าแต่จะรับได้ไหม จังไฮแท้เด้ แล้วผลก็ด๊กดก เรียกว่าจนล้นจนเหลือ ให้นกหนูกินบ้างเป็นทาน แจกจ่ายให้เพื่อนบ้านทานเป็นบุญกุศล ใครมาเยี่ยมมาหาก็ได้กิน ใช่ไหมน้องกันเอง

           น้องกันเองบอกว่าหนุนๆ สวนตาอาหร่อยเยอะๆ

           ขนุนงวดแรก รุ่นแรก ปลูเพียง 3 ปี ก็ให้ผลผลิต แล้วก็ตอนนี้ก็กำลังติดผลอีกเป็นรอบที่สองของปี สิ้นปีนี้ก็จะได้รับประทานกัน โดยเฉพาะเจ้าตัวน้อย ชอบเหลือเกิน
ออกดอก

           งวดนี้ให้ผลผลิตเยอะขึ้น แต่ก็ไม่ควรเยอะเกินเพราะต้นยังเล็ก อย่าโลภมาก ทิ้งๆบ้างก็ได้ อย่าเสียดาย ให้ต้นโตกว่านี้แข็งแรงกว่านี้แล้วเราจึงปล่อยตามเรื่องของเขา
           ตั้งหัวเรื่องว่าไงนะ แล้วทำไมออกมาถึงเรื่องขนุนละเนี๊ยะ ตลอดเลย เอาเป็นว่ามาเลี้ยงปลา มาให้อาหารปลาที่มันกินได้ดีกว่าไหม แต่ผมก็มีความคิดจะเอาปลาสวยงามมาปล่อย สระนี้เหมือนกัน ไอ้ที่มันกินพืชกินแพลงตอน ไม่กินปลาเล็กปลาน้อย ไม่แน่ๆ ตอนนี้แค่คิดเล่นๆ ปลาสวยงามก็เคยเลี้ยงมาหลายรอบแล้ว ตายไปหลายรุ่นเหมือนกัน ตู้ปลาเครื่องปั๊มออกซิเจนซื้อมาก็วนกันหลายรอบกับญาติๆผลัดกันเลี้ยงคนละที บ้าบอดีเหมือนกัน มีอะไรให้ฮิตเป็นช่วงๆเสมอ ตามกระแสในกลุ่มด้วยกันเองบ้าง ตามกระแสจากภายนอกบ้าง ตามแบบฉบับบ้านนอกๆ ไม่ฟุ้มเฟ้ออะไร เล่มแบบตามมีตามเกิด พากัมมานึกคิดแล้วก็ขำ นี่แหละความผูกพันฉันเครือญาติแบบชุมชน อยากให้ลูกหลานได้ใช้ชีวิตเหมือนพวกเราเป็นเด็ก แต่คงเป็นไปไม่ได้ เขาเกิดมาในยุคนี้ เขามีอะไรที่ต้องเจอต่อไปหนักกว่าเราเยอะกับสภาพแวดล้อมสังคมในปัจจุบัน ผมเองจะขอเป็นส่วนหนึ่งในการปลูกฝังทัศนคติ จิตสำนึกให้ลูกหลานของผม ในแบบของผม ผ่านตัวของเขาเอง

Posted on 20/10/2011, in วันวานเล่าขานสู่กันฟัง, วิถีชนบท, เกษตรเพื่อชีวิต. Bookmark the permalink. ใส่ความเห็น.

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s

%d bloggers like this: